Салдану диагнозы – бұл үкім емес…

223Әдетте ойнап, шауып жүрген бала аяқасты ауырып немесе мертігіп қалса, анасының әбігерге түсетінін білеміз. Ал туғанынан мүмкіндігі шектеулі болып өмірге келген балалардың анасының халі қандай? Жазмыштан болып түрлі шектеулермен дүние есігін ашқан балалардың денсаулығы мен аналардың моральдық жағдайы үшін кім тер төгіп жүр? Шањарымызда мүмкіндігі шектеулі балаларды емдеп, қатарға қосу үшін жұмыс істейтін арнайы орталықтар бар ма? Бар болса, қаланың қай бұрышында?

Бұл – тілшілердің емес, «баламды қайда апарып емдетсем?» деген ата-аналардың сансыз сауалы. Осы сауалдарға кәсіби түрде жауап алу мақсатында «Қалалық балалар оңалту орталығының» директоры Роот Эльвира ҚАНАТҚЫЗЫМЕН сұхбаттасқан болатынбыз.

– Эльвира Қанатқызы, алдымен өзіңіз басқарып отырған орталық жайлы айтып өтсеңіз.

– Бұл орталық 2010 жылы желтоқсан айында қала әкімі Ахметжан Есімовтің қаулысы бойынша құрылып, 2011 жылғы қыркүйек айынан бері қызмет етіп келеді. «Қалалық балалар оңалту орталығы» – Алматы қаласының Денсаулық сақтау басқармасына қарайтын мемлекеттік коммуналдық қазыналық кәсіпорын. Мұнда 3 жастан 14 жасқа дейінгі психоневрологиялық патологиясы бар балаларды емдеу және оңалту жүргізіледі, сондай-ақ, оларға психологиялық-педагогикалық көмек көрсетіледі.  Орталық екі жарым жылдан бері жұмыс істеп келеді. Осы уақыт ішінде 2000 бала қаралды. Олардың бәрі түрлі патологиямен келеді. Дегенмен, Балалар церебралдық салдануы (БЦС) диагнозымен келген науқас балалар көп. Ем алған балалардың 17-сі аяғын басып, жүріп кетті. Біреулері бірінші рет келіп қаралса, кейбір балалар үшінші, төртінші рет қабылдауымызға келіп жатыр. Заң бойынша балалар жарты жылда кем дегенде бір рет медициналық сауықтыру емін ала алады. Бала өз бетімен аяғын басып, жүріп кетуі үшін ата-ана тарапынан көп күш қажет. Ал біздің орталық оларға көмектесу үшін қызмет етуде. Балалар аяғын басып жүріп, сөйлеп кету үшін кешенді ем түрлері ұсынылады. Қазір осы сауықтыру орталығында көбінесе балалар үйінің тәрбиеленушілері емделуде. Сондай-ақ, тек қаланың балалары қаралады. Емхана­лардың жолдамасы бойынша  портал арқылы да науқас балаларды қабылдаймыз. Орталық кешенді ем жүргізетін заманауи медициналық жабдықтармен жабдықталған. Реабилитолог-дәрігерлер Англиядан оқып келді.

– Мұнда тегін медициналық көмек қандай диагнозы бар балаларға көрсетіледі?

– Орталық қалалық Денсаулық сақтау басқармасына қарайтындықтан, мұнда 3 жастан 14 жасқа дейінгі балалар мемлекет бөлген қаржыға тегін емделеді. Әрі қала бойынша қымбат ем жүргіземіз. Орталықта бір мезетте 63 бала ем ала алады. Емделу ұзақтығы – 25 күн.  Қазір біздің орталықта төмендегідей диагноз қойылған балалар ем алып жатыр: Балалар церебралдық салдануы (БЦС), Церебро-васкулярлық аурулардың салдары, бет жүйкесінің зақымдануы, жүйке талшықтары мен буындарының зақымдануы, алғашқы буын қабынуы, басқа миопатиялар, гемиплегия, басқа да салдану синдромы, психосөздік дамуының тоқтап қалуы, психологиялық дамуының өз жасына сай қалыптаспауы, бас ауруы, мидың зақымдануы, бассүйекішілік зақымдану. Аталған ауруларды оңалту әдістерін де айта кетейін. Дәрі-дәрмектермен қан айналымды жақсарту препараттары, ноотроп, витаминдер, антиоксидант, фермент, А-гемаглютинин ботулотоксиндік препарат (ДИСПОРТ). Сонымен қатар, емдік массаж, емдік дене шынықтыру, механотерапия, бальнеотерапия, физиотерапиялық емдер жүргізіледі. Мұнда «ана мен бала» палатасы бар. Ол жерде мүмкіндігі шектеулі балалар, яғни, қасық ұстап, тамақты өздігімен жей алмайтын балалар емделеді. Жүріп-тұрып, отыра алмайтын жас балаларға әріптестердің атқаратын қызметі аса зор, олардың ортаға сіңіп, көппен араласып кетуіне ықпал етеді. Осы палатадағы балалармен ата-анасының бірге жатуына рұқсат етіледі.

– Мүмкіндігі шектеулі балалар үшін мұнда тағы қандай көмектер көрсетіледі?

–  Өте орынды сауал. Бізде медициналық көмек қана көрсетіліп қоймай, педагогикалық мамандар да қызмет етеді. Яғни, логопед, дефектолог, жантану (психолог), музыка мамандары бар. Еңбек терапиялары жүргізіледі. Үнемі көңіл бөлу мен ықыласты күтетін балалар ата-аналарына айтарлықтай салмақ салатыны белгілі. Тіпті, баланы қалай күту керек, қалай тамақтандырған дұрыс, үйде емді қалай беру керек деген сауалдардың бәріне мамандар жауап береді. Қазір балалар жылына 3-4 рет осы жерден ем ала алады. Ең бастысы, уақытты өткізіп алмай, сауықтыруды дер кезінде бастаған абзал.

БЦС немесе салдану – бұл үкім емес, бұл – диагноз. Бұндай диагноздағы балалар уақтылы емдерін қабылдай жүріп, оқып, ел қатарына қосылып, жұмыс істеп кете алады. Қоғамда біздің көмегіміз қажет адамдар бар. Ауру баласын өзі ғана қарайтын аналардың жүйке жүйелерінің шаршап, қажып кеткендерін көреміз. Сондықтан біздегі мамандар ата-аналарға да кеңес береді.

Сондай-ақ, балалардың қоршаған ортамен қарым-қатынас жасауын және әлеуметтік өмірге қорықпай аяқ басуын үйретеміз. Балалар мектеп бағдарламасымен де қамтылады. Яғни, мектептен мұғалімдер келіп, барлық пәндерді уақытында өткізіп тұрады.

Әңгімеңізге рахмет!

СұхбаттасқанӘсел ДАҒЖАН.

Мүмкіндігі шектеулі азаматтарымызға көбірек көңіл бөлу керек. Олар үшін Қазақстан кедергісіз аймаққа айналуға тиіс. Бізде аз емес ондай адамдарға қамқорлық көрсетілуге тиіс.  Бұл – өзіміздің және қоғам алдындағы біздің парызымыз. Бүкіл әлем осымен айналысады. Мүмкіндігі шектеулі адамдар тұрмыстық қызмет көрсету, тағам өнеркәсібі, ауыл шаруашылығы кәсіпорындарында жұмыс істей алады. Мен барлық кәсіпкерлерге оларды жұмысқа орналастыруға көмектесіңіздер деп тағы да айтқым келеді. Сондай-ақ, 5-10 адамға арналған арнайы квотаны енгізу мүмкіндігін қарастыруға болады. Біз оларды белсенді өмірге тартамыз, олар тек жәрдемақы алып қана қоймайды, сонымен бірге, өздерін қоғамның мүшесі, пайдалы еңбеккер ретінде сезінетін болады.

 (Елбасы  Жолдауынан).

Толығырақ

Ұқсас ақпараттар

Добавить комментарий

Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *